alemlerin aslı hayaldir
Geçenlerde bir yazıda rastladım aklıma geldi; “politically correct” ifadesini “siyaseten doğru”, “politik olarak doğru” gibi ifadelerle Türkçe’leştirmeye çalışıyorlar. Bu çok ama çok yanlış bir çeviri.
İngilizce’de politik kelimesi her zaman siyasi anlamına gelmez. Hatta şimdi ben politik kelimesine tam olarak karşılık gelecek bir kelimeyi bir çırpıda bulamıyorum. Politik kelimesi İngilizce’de “içten pazarlıklı”, “resmi”; yani samimi ve içten olmayan gibi anlamlara da gelir. Bu tam olarak siyaseti karşılamıyor. Dolayısıyla “politically correct” ifadesinin gerçek Türkçe çevirisi “görgü kurallarına göre” gibi bir ifadeye karşılık gelmelidir. Yani; kör kelimesinin “politically correct” hali “ama” veya “görme özürlü” kelimesidir. Bu karşılık hiçbir siyaset unsuru taşımamaktadır. Türkçe’de siyaset günlük dilde ülke yönetimi anlamında kullanılan bir kelimedir. Oysa “politically correct” ifadesi hayatın tüm alanını kapsar.
Benzer biçimde “dini” veya “dindar” anlamına gelen “religious” kelimesi de sadece bu anlamları taşımamaktadır. Mesela ben desem ki “arkadaşlar ermeni sorunu hakkında bir tartışma açacağım ama dindar (religious) kişiler katılmasın”, bunun anlamı “sabit fikirli insanları bu tartışmada görmek istemiyorum”dur. İngilizce’de dindar kelimesi “sabit fikirli”, “dogmatik düşünce sahibi”, “fanatik” gibi anlamlarda kullanılır. Sadece dini, yani dine dair, dine ait gibi anlamlarla kullanılmaz. Hayatın sadece din alanında değil, bütün alanlarında muhafazakar ve tutucu davranan kişileri tanımlamak için kullanılır.
Kamuoyuna saygıyla duyurulur.


27 Mart 2008 18:27
tebrik etmek haddime düşmez ya, ama teşekkür etmeliyim, bir çevirmen olarak bu tip hasssiyetler benim için hem yardımcı hem de ferahlatıcı
23 Nisan 2008 15:43
törpülenmiş, yumuşatılmış, belirli grupları izm-leri hedef almayacak şekilde çerçevesi genişletilmiş